Yıllarca bize kilo vermenin basit bir matematik denklemi olduğu söylendi: “Aldığın kalori, harcadığın kaloriden az olsun!” Teoride doğru gibi görünse de pratikte bu denklemin neden çoğu zaman çalışmadığını hepimiz tecrübe ettik. Çünkü 100 kalori brokoli ile 100 kalori jelibon, vücudunuzda aynı etkiyi yaratmaz.
Mesele ne kadar yediğinizden çok, yediklerinizin hormonlarınızla nasıl bir iletişim kurduğudur. Ve bu iletişimin dili “Glikoz”dur.
Glikoz Hız Treninden İnin
Yemekten sonra gelen o ani ağırlık çökmesi, öğleden sonra bastıran dayanılmaz tatlı krizi veya gece uyanmaları… Bunlar iradesizlik değil, kan şekerinizin bir lunapark treni gibi inip çıkmasının sonucudur.
Kan şekeriniz (glikoz) aniden fırladığında, vücut panik butonuna basar ve İnsülin salgılar. İnsülinin görevi basittir: Fazla şekeri kandan temizle ve yağ olarak depola. Yani kan şekeri eğriniz ne kadar dikse, yağlanma riskiniz o kadar artar. Hedefimiz, bu eğriyi düzleştirmektir. İşte çözüm öneriler:
Sihirli Değnek: Yemek Sırası
Aynı tabağı yiyerek, sadece yeme sırasını değiştirerek kan şekeri fırlamasını %75 oranında azaltabileceğinizi biliyor muydunuz? Bilimsel çalışmalar bunu kanıtlıyor.
- Önce Lif (Sebzeler): Midenize ilk giren şey sebzeler olmalı. Lif, bağırsak duvarlarınızda bir ağ örerek, arkadan gelen şekerin kana karışmasını yavaşlatır.
- Sonra Protein ve Yağlar: Et, balık, yoğurt veya zeytinyağlılar. Sindirimi daha da yavaşlatır.
- En Son Karbonhidratlar: Pilav, makarna, ekmek veya meyve.
Yemeğe ekmek sepetinden değil, salata tabağından başlayın. Farkı hissedeceksiniz.
Tatlıyı “Ödül” Değil, “Tatlı” Olarak Yemek
Tatlı yemek yasak değil, ama zamanlaması kritik.
- Aç Karnına Asla: Aç karnına yenen bir baklava, kan şekerini rokete bağlar.
- Yemek Üzerine: Tatlıyı, bol lifli ve proteinli bir öğünün hemen arkasından yerseniz; midedeki diğer yiyecekler şekerin emilimini frenler. Böylece tatlı keyfi, metabolik bir krize dönüşmez.
Sirke Mucizesi
Bu, babaannelerimizin bildiği ama bilimin yeni kanıtladığı bir “hack”tir. Karbonhidrat ağırlıklı bir öğünden 20 dakika önce, bir bardak suya bir yemek kaşığı elma sirkesi ekleyip içmek; yemek sonrası glikoz tepkisini %30’a kadar düşürebilir. Sirkedeki asetik asit, şekeri parçalayan enzimleri geçici olarak durdurur.
Kasları Devreye Sokmak
Yemekten sonra koltuğa yığılmak, şekerin doğrudan kana karışmasına izin vermektir. Oysa yemekten sonra yapacağınız 10 dakikalık hafif bir yürüyüş veya ev işi; kaslarınızı çalıştırır. Kaslar, kandaki fazla glikozu yakıt olarak kullanır ve insüline gerek kalmadan şekeri düşürür.
Sonuç: Kalori Sayma, Eğriyi Yönet
Kilo vermek, açlıkla yapılan bir savaş değildir. Kan şekerinizi dengelediğinizde; açlık krizlerinin kaybolduğunu, enerjinizin gün boyu sabit kaldığını ve yağ yakımının kendiliğinden başladığını göreceksiniz. Vücudunuzla savaşmayı bırakın, onun biyolojisini anlayın.
